Վերաքննիչ դատարանը գործը ուղարկեց նոր քննության

2009 թ. դեկտեմբերի 25- ին Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանը մերժեց ՀՔԱ Վանաձորի գրասենյակի` քրեական գործ հարուցելու կամ քրեական գործի հարուցումը մերժելու որոշում կայացնելու պարտավորեցնելու պահանջի մասին դիմումը:

Կազմակերպությունը հաղորդում է ներկայացրել դատախազություն քննիչի կողմից անօրինական գործողությունների, մասնավորապես` քաղաքացու բնակարանում առանց դատարանի որոշման խուզարկություն իրականացնելու համար: Մինչդեռ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համաձայն,  անձի բնակարանում խուզարկելը թույլատրվում է միայն դատարանի որոշմամբ:

Ներկայացված հաղորդման հիման վրա, Քրեական դատավարության օրենսգրքի համաձայն, դատախազությունը պարտավոր էր կայացնել քրեական գործ հարուցելու կամ քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին որոշում: Հակառակ դրան, դատախազությունը կազմակերպությանն է ներկայացրել ոչ թե որոշում, այլ բացատրություն` քննիչի կողմից իրականացված գործողությունների վերաբերյալ:

Փաստորեն, կազմակերպությունը այդպես էլ տեղեկատվություն չստացավ դատախազության կողմից քննիչի նկատմամբ քրեական գործ հարուցվել է, թե ոչ:

Նիստի ժամանակ դատախազության ներկայացուցիչ, դատախազ Ստեփանյանը դատախազության այս գործողությունը բացատրում է նրանով, որ օրենքով Լոռու մարզի դատախազությունը համապատասխան իրավասություն չունի: Ըստ Ստեփանյանի` քննիչների թույլ տված անօրինական գործողությունների քննության և դրա հիման վրա համապատասխան որոշում կայացնելու իրավասությամբ օժտված է Հատուկ քննչական ծառայությունը:

Դատախազ Ստեփանյանը հաշվի չի առնում օրենքի այն դրույթը, որ դատախազը նման դեպքում ևս պարտավորվում է որոշում կայացնել գործը ըստ ենթակայության հանձնելու վերաբերյալ և այդ որոշման պատճենը հանձնելու հաղորդումը ներկայացրած անձին:

Փաստորեն, օրենքը բոլոր դեպքերի համար էլ դատախազությանը պարտավորեցնում է որոշում կայացնել:

Այս հանգամանքը Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանը /դատավոր` Հովակիմյան/  հաշվի չառավ և այդպես էլ դատախազությանը չպարտավորեցրեց: Այս դիրքորոշումը պատճառաբանվեց քրեական դատավարության օրենսգրքի 290 հոդվածով` իբր կազմակերպությունը պարտավոր էր Լոռու մարզի դատախազության գործողությունները բողոքարկել ՀՀ գլխավոր դատախազություն, ապա մերժումից հետո միայն Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարան:

2009 թ. դեկտեմբերի 7-ից ՀՀ Սահմանադրական դատարանի ՍԴՈ-844 որոշմամբ 290 հոդվածի հենց այդ հատվածը ''...եթե նրանց բողոքները չեն բավարարվել դատախազի կողմից'' ճանաչվել է հակասահմանադրական, սակայն Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանը չկիրառեց այդ որոշումը և մերժեց: Սահմանադրական դատարանը գտել է, որ նման դրույթը սահմանափակում է մարդու` դատարանի մատչելիության և արդար դատաքննության սահմանադրական իրավունքը:  Սահմանադրական դատարանի որոշումները ենթակա են պարտադիր կատարման, սակայն Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանը այդ պահանջը չկատարեց:

ՀՔԱ Վանաձորի գրասենյակը բողոքարկել է Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշումը ՀՀ վերաքննիչ դատարան: Վերաքննիչ դատարանը բավարարել է բողոքը` գործը ուղարկելով Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարան նոր քննության: Միաժամանակ վերաքննիչ դատարանը անդրադարձել է Վճռաբեկ դատարանի որոշումներից մեկին, որտեղ Վճռաբեկ դատարանը պարզաբանել է, որ քրեական դատավարական օրենսգրքով նախատեսված ընթացակարգը չպահպանելը այդ դեպքում հավասարազոր է անգործության: Դատարանը գտել է, որ տվյալ որոշման մեջ առկա մեկնաբանության իմաստով Լոռու մարզի դատախազությունը, հաղորդմանը գրությամբ պատասխանելով, դրսևորել է անգործություն:

Հոդվածին կցագրված ֆայլեր

Լոռու մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշումը (1,505 KB)
ՀՀ վերաքննիչ դատարանի որոշումը (568 KB)